Þankar …

Segja má að leti og andleysi hafi sett mark sitt á þessa bloggsíðu síðustu vikur og mánuði, eða eigum við að kalla það andlega leti, þá sótsvörtu dauðasynd.

Ég hef það mér til vorkunnar að á þeim tíma sem liðinn er frá síðustu færslu er komið og bráðum farið eitt það besta sumar sem við munum elstu menn. Þennan tíma hef ég notað til útivistar og líkamlegrar sjálfspíningar með það að markmiði að temja holdið.

Og svona kengboginn inn í sjálfan mig, incurvatus in me, er ég bara nokkuð ánægður með afrekalistann: Hjólað á Þingvöll, gengið á Eyjafjallajökul, bakpokaferð frá Snæfelli og niður í Lón í fimm daga og hálft maraþon ofan í kaupið.

Að auki finnst mér hálft í hvoru ég vera í vinnunni þegar ég pikka á tölvu, jafnvel þótt í guðrækilegum tilgangi sé, svo sem að skrifa blogg. Forlátið mér vinir sem hingað slæðist inn…

Allt um það, nú er nýr tími og haustið fer í hönd með andlegum afrekum. Mun því mikils að vænta af þessum skrifum, ef Guð lofar og tölvan hrynur ekki. Og Guð forði mér frá þessum höfuðlesti andans manna, andlegri leti.

Um daginn var ég á málþingi um siðferði á vefnum. Þar var m.a. komið inn á bloggið og hvernig það hefði haft áhrif á blaðamennskuna og öfugt. Hvernig bilið á milli er að styttast.

Ef til vill er Egill Helgason gott dæmi um þetta þunna þil milli bloggs og blaðamennsku sem nú ku tíðkast. Þegar hann skrifar pistla á visir.is er hann bloggari en þegar hann stjórnar Silfrinu er hann blaðamaður væntanlega.

Vandinn er sá að bloggið er fyrst og fremst vettvangur þar sem bloggarinn úthellir skoðunum sínum, byggðum á gildum rökum eða fordómum, nú eða hvoru tveggju.

Blaðamennska er aftur á móti vettvangur til að miðla upplýsingum til almennings um atburði, viðhorf og skoðanir manna á samfélaginu. Blaðamaðurinn á ekki að koma eigin gildismati á framfæri eða fordómum, enda þótt hann kunni að viðra eigin skoðanir á málefnum hafi hann gild fagleg rök fyrir þeim. Hann er í því hlutverki að segja mér og þér frá ólíkum skoðunum, viðhorfum og atburðum í samfélaginu svo og ég og þú getum sjálf metið hvað um er að vera, burtséð frá því hvar blaðamaðurinn sjálfur stendur í málinu.

Víst á blaðamaðurinn að vera gagnrýninn á skoðanir og viðhorf sem hann segir frá. Hann á að krefja viðmælanda sinn um gild rök fyrir skoðun hans. En blaðamaðurinn hefur ákveðin gildi eða “sniðmát” til að vega og meta skoðanir og þar skilur á milli feigs og ófeigs, bloggara og blaðamanns.

Sniðmát blaðamannsins þegar hann vegur og metur skoðanir og viðhorf í fréttum er ekki eigin skoðun eða fordómar. Sniðmát blaðamannsins eru tvö og heita sanngirni og sannleiksleit.

Sanngirni gagnvart ólíkum viðhorfum og sjónarhornum, jafnvel þótt þau séu öndverð við skoðun blaðamannsins. Og síðan að spyrja einfaldlega hvað er rétt og satt í þessu máli – að svo miklu leyti sem sannleikurinn verður fundinn.

Ég neita því ekki að ég hef nokkrar áhyggjur af því hve íslensk blaðamennska er að verða blogguð. Mér finnst bloggið bitna á fagmennsku blaðamanna af ofangreinum ástæðum. Líkt og ef menn rugluðu saman leiðara og frétt.

Á blaðamennskuárum mínum þótti slíkt lélegur pappír.

Eftir japl, jaml og fuður - og einelti frá einum samstarfsmanni mínum sem er “móðir allra bloggverja” lagði ég á djúpið með bloggskrif. Visir .is varð fyrir valinu enda er ég gamall blaðamaður af Vísi eins og reyndar núverandi ritstjóri visir.is.

Og af hverju blogg - það vegna þess að ég hef sumpart atvinnu af því að tjá mig - og er jafnvel borgað fyrir það að hafa samvisku. Og sjá, það loðir við slíka menn að þurfa alltaf að vera að tjá sig um flest milli himins og jarðar.

Sem sagt, ef vel tekst til þá mun ég uppmála og útlista skoðanir mínar og viðhorf svo á himni sem á jörðu. Ofan í kaupið - hér birtast skoðanir, vonandi að einhverju leyti byggðar á þekkingu, ekki bara fordómum enda þótt slíkt verði sennilega aldrei umflúið að einhverju leyti.

Og ef svo fer þá fæ ég sennilega bara að heyra það - og er það vel. Mér hefur nefnilega lærst að gagnrýni eru mikilsverðar upplýsingar út frá tvennu sjónarhorni: Í fyrsta lagi er hún rýni til gagns þegar hún er sett fram af yfirvegun og þekkingu og hjálpar þeim sem fyrir henni verður að gera betur. Í annan stað segir sú gagnrýni sem sett er fram án yfirvegunar eða þekkingar sína sögu um þann sem setur hana fram. Slíkt er líka mikilsverðar upplýsingar, en þá um líðan og sálarlíf viðkomandi (gagn)rýnanda.

Nóg í bili…